TIN TỨC
2019-04-25 20:00:02
Ngọn lửa thức tỉnh
Du lịch
- lúc 2019-04-25 20:00:02
Mặc dù nhà thờ Đức Bà (Notre-Dame) là một trong những địa điểm mang tính biểu tượng nhất của Pháp, song ít ai biết nó cũng phải chịu đựng nhiều năm bị 'lãng quên' và phải vật lộn tìm nguồn tiền lên tới hàng triệu đô la cần thiết cho việc cải tạo khẩn cấp, trước khi bị hỏa hoạn tàn phá.
Và ngọn lửa hung dữ đầu tuần trước là một lời cảnh báo cho hàng chục ngàn di tích khác, trong đó có 86 nhà thờ ở Pháp đang có nguy cơ bị phá hủy. Vụ cháy ở Notre-Dame là một thảm họa đơn lẻ, song là tiếng chuông cảnh tỉnh về tình trạng bảo vệ di tích ở một đất nước sở hữu nhiều di sản như Pháp. Nước Pháp chi trung bình mỗi năm khoảng 360 triệu đô la cho công tác duy trì di tích lịch sử (người Pháp gọi là patrimoine), tương đương 10% ngân sách của Bộ Văn hóa, giảm 15% giai đoạn 2010-2018. Số tiền này đã tăng trở lại vào năm 2019 lên gần bằng mức trước đó, nhờ một khoản chi đặc biệt để sửa chữa Villers-Cotterêts, một tòa lâu đài thời Phục hưng, được đích thân Tổng thống Emmanuel Macron yêu cầu. Trong khoản tiền trên, khoảng 20-30 triệu đô la ngân sách được chuyển cho các nhà thờ lớn, mỗi địa chỉ nhận trung bình khoảng 260.000-400.000 đô la. Một nửa số tiền ngân sách dành cho chính quyền địa phương được chi cho các di tích thuộc quyền quản lý của họ. Số di tích này chiếm một nửa tổng số di tích. Hầu hết phần còn lại nằm trong tay tư nhân và các chủ sở hữu di tích được miễn giảm thuế cho việc duy tu, phục hồi. Chỉ có khoảng 4% di tích thuộc sở hữu hoàn toàn của nhà nước, như trường hợp nhà thờ Đức Bà. Kết quả là, nhiều nơi đã phải sử dụng tiền đầu tư một cách “chắp vá”. Nhiều du khách đến Pháp đã không thể vào những nhà thờ địa phương, nơi có các bức tranh tường quyến rũ từ thế kỷ thứ 14. Chính quyền địa phương đã không đủ tiền để thuê người trông coi chúng. Hoặc ngược lại, nhiều nhà thờ lại được mở cửa tự do một cách nguy hiểm, phơi bày tất cả những kho báu vô giá của nó. Năm ngoái, chính quyền của Tổng thống Macron đã phát động một trò xổ số để quyên tiền, dưới sự bảo trợ của Stephane Bern, một diễn viên truyền hình, người đã làm nhiều việc để nâng cao nhận thức bảo vệ di sản. Ông Bern, cũng là cố vấn của Tổng thống Macron về các di tích lịch sử, đã quyên được 50 triệu đô la để bảo vệ hàng chục di tích, nằm trong số 2.000 địa điểm được cho là ở tình trạng “đặc biệt nguy hiểm”. Ông cho rằng, gần như chính quyền địa phương ở khắp đất nước đều không thể đáp ứng ngân sách để duy trì hoặc khôi phục các nhà thờ dưới phạm vi quản lý của họ. Pháp không có truyền thống kêu gọi sự giúp đỡ của tư nhân như cách mà Mỹ có thể làm. Nhưng sau thảm họa Notre-Dame, mọi việc đang thay đổi. Chỉ trong chưa đầy một tuần, hơn 1 tỉ euro đã được quyên góp để phục hồi lại nhà thờ Đức Bà. Trước khi vụ cháy xảy ra, ngân sách cho việc tu sửa Notre-Dame chỉ là 170 triệu đô la. Người ta chủ yếu tập trung vào những con thú điêu khắc (Gargoyles) có nguy cơ bị rơi và các lan can nhà thờ bị hỏng. Còn hệ thống báo cháy hiện đại chưa phải là ưu tiên cấp thiết. Ngân sách của Bộ Văn hóa đã được chi tiêu vào những thứ bề ngoài, còn các viên đá cổ thì luôn phải chờ đợi, nghị sĩ Gilles Carrez, người chuyên theo dõi ngân sách cho các di tích lịch sử của Pháp nói. “Họ rõ ràng không nhận thức đủ về thực tế của mối nguy hiểm”, ông Carrez nói. Theo ông Alain de la Bretesche, Chủ tịch của Fédération Patrimoine Envirnement, người dân Pháp không phải không quan tâm mà ngược lại vô cùng gắn bó với di sản của họ. Vấn đề là chính phủ, đối mặt với thực trạng khó khăn về tiền, đã thay đổi các ưu tiên của mình. Chẳng hạn, dưới thời Charles de Gaulle, khoảng một phần ba ngân sách của Bộ Văn hóa được dành riêng cho các di tích lịch sử đất nước. Tỷ lệ này hiện giảm đi 3 lần. Minh Đức